MORFEM
OO
OPIS
#### ARTYKULACJA
Głoska O jest samogłoską otwartą i dźwięczną, wymawianą przy zaokrąglonych ustach. Podczas artykulacji język znajduje śę w dolnej części jamy ustnej i ńe dotyka podniebienia, natomiast wargi są lekko napięte i układają śę w charakterystyczny kształt okręgu.
Powietrze przepływa swobodnie przez jamę ustną, a drgające struny głosowe nadają głosce pełny i dźwięczny charakter. O można swobodnie przedłużać:
OOOOOOO.
Najważniejszym gestem artykulacyjnym tej głoski jest jednak okrąg tworzony przez usta. Jest on bezpośrednio widoczny podczas jej wypowiadania i stanowi podstawę kolejnych znaczeń O.
Ludzie naturalnie używają również przedłużonego „ooo” jako spontanicznej reakcji na coś, co zwróciło ich uwagę, zaskoczyło ich albo wzbudziło podziw. Usta pozostają wtedy przez dłuższą chwilę ułożone właśnie w charakterystyczny okrąg.
#### ZNACZENIE
Podstawowe znaczenie głoski O wynika bezpośrednio z kształtu ust podczas artykulacji:
O → koło → okrąg.
Okrąg ńe jest jednak wyłącznie kształtem. Jego właściwością jest również to, że coś otacza. Kiedy rysujemy okrąg wokół przedmiotu, osoby albo miejsca, obejmujemy wybrany element jego granicą. Z tego wynika kolejne znaczenie:
okrąg → otacza.
Otaczając coś okręgiem, możemy również wyznaczyć konkretny obszar. Jeżeli na zdjęciu lub mapie chcemy wskazać określone miejsce, możemy je zakreślić. Okrąg oddziela wtedy wskazany fragment od całego otoczenia. W ten sposób z otaczania wynikają znaczenia punktu i terenu:
okrąg → otacza → wyznacza → punkt → teren.
Okrąg może obejmować ńe tylko pojedynczy punkt, lecz również większą przestrzeń, zbiór lub grupę elementów. Stąd wynika znaczenie ogólnego obszaru, czyli czegoś obejmowanego wspólnie określoną granicą.
Kolejna grupa znaczeń wynika z właściwości koła i ruchu po okręgu. Poruszając śę po kole, ńe zmierzamy bez końca w jednym kierunku. Po wykonaniu pełnego obiegu wracamy do miejsca, przez które już wcześniej przechodziliśmy. Powstaje więc:
koło → obrót → powrót → powtarzanie.
Jeżeli taki ruch trwa dalej, tworzy cykl. To samo zdarzenie lub położenie może pojawiać śę ponownie, tak jak podczas jazdy w kółko. Z ruchem cyklicznym związany jest również ruch w tę i z powrotem — powracanie pomiędzy znanymi położeniami i ponowne przechodzenie przez te same etapy.
Powtarzalność prowadzi natomiast do kolejnego znaczenia O — przewidywania. Jeżeli obserwujemy cykl i znamy jego wcześniejszy przebieg, możemy przewidzieć, co nastąpi dalej. Skoro określone etapy regularnie powracają, wcześniejsze obroty pozwalają określić przebieg kolejnego. Powstaje więc drugi ciąg znaczeniowy:
koło → powrót → powtarzanie → cykl → przewidywanie.
Kształt koła ńe posiada również wyraźnego początku ani końca. Poruszając śę po jego obwodzie, można kontynuować ruch bez wskazania jednego miejsca, w którym koło śę zaczyna lub kończy. Z tego wynika jego związek z ciągłością i nieskończonością.
Znaczenia głoski O można więc przedstawić w dwóch podstawowych ciągach:
O → koło → okrąg → otacza → wyznacza → punkt → teren → ogólny obszar
oraz:
O → koło → obrót → powrót → powtarzanie → cykl → przewidywanie
Dlatego głoska O oznacza: koło, okrąg, otacza, ogólny, punkt, teren, powtarzanie, ruch w tę i z powrotem oraz przewidywanie.
#### ZAPIS RUNICZNY
Zapis runiczny głoski O przedstawia jej podstawowe znaczenie — koło. System runiczny opiera śę na prostych odcinkach, dlatego zamiast rysowania klasycznego okręgu jego kształt został przedstawiony za pomocą elementów pozwalających wyznaczyć koło — średnicy i promienia.
Średnica przebiega przez środek koła i wyznacza jego pełną szerokość, natomiast promień prowadzi od środka do jego obwodu. Są to więc podstawowe elementy geometryczne określające koło i pozwalające wyznaczyć jego wielkość.
Runa przedstawia dzięki temu koło ńe poprzez narysowanie jego pełnego obwodu, lecz poprzez jego konstrukcję. Można to przedstawić jako ciąg:
średnica + promień → wyznaczenie koła → okrąg → O.
Taki zapis zachowuje prostoliniowy charakter pisma runicznego, a jednocześnie przedstawia podstawową ideę głoski O — koło, okrąg i otaczanie.

GŁOS CZYTELNIKÓW
0 opublikowanych komentarzy
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy.