GŁOSKA
GŁOSKA
L
L
ZNACZENIA
stoi • prosty • wzrasta • wznosi • do góry • wysoki
ZNAČENIA
stoi • prosty • wzrasta • wznosi • do góry • wysoki
ARTYKULACJA
ARTYKULACJA
Głoska L jest dźwięczną spółgłoską boczną.
Podczas jej wypowiadania czubek języka unosi śę ku górze i dotyka górnych zębów lub miejsca tuż za nimi. Środkowa część przepływu powietrza zostaje zamknięta przez język, ale jego boki pozostają opuszczone, dzięki czemu powietrze może przepływać po obu stronach.
Powstaje charakterystyczny, płynny dźwięk:
LLLLLLLL
Najbardziej charakterystyczny jest tutaj sam ruch języka.
Język z pozycji spoczynkowej unosi śę do góry, a jego czubek dochodzi do górnej części jamy ustnej.
Można to dobrze poczuć, wypowiadając powoli:
L… L… L…
Przy każdym L czubek języka wykonuje wyraźny ruch:
z dołu → ku górze.
Maksymalny gest artykulacyjny L można wykonać poprzez jeszcze mocniejsze uniesienie i wyprostowanie języka ku górze.
Język stoi wtedy wysoko w jamie ustnej, oparty czubkiem o górną część aparatu mowy.
W jednym geście można więc zauważyć:
unosi śę → wznosi śę → znajduje śę wysoko
oraz:
stoi → jest wyprostowany → prosty.
Głoska L jest DŽwięČną spółgłoską boČną.
PodČas jej wypowiadania Čubek języka unosi śę ku góŔe i dotyka górnyĤ zębów lub miejsca tuż za nimi. Środkowa Čęść pŔepływu powietŔa zostaje zamknięta pŔez język, ale jego boki pozostają opuŠČone, DZięki Čemu powietŔe może pŔepływać po obu stronaĤ.
Powstaje ĤarakterystyČny, płynny DŽwięk:
LLLLLLLL
NajbarDZiej ĤarakterystyČny jest tutaj sam ruĤ języka.
Język z pozycji spoČynkowej unosi śę do góry, a jego Čubek doĤoDZi do górnej Čęści jamy ustnej.
Można to dobŔe poČuć, wypowiadając powoli:
L… L… L…
PŔy każdym L Čubek języka wykonuje wyraźny ruĤ:
z dołu → ku góŔe.
Maksymalny gest artykulacyjny L można wykonać popŔez jeŠČe mocniejŠe uniesienie i wyprostowanie języka ku góŔe.
Język stoi wtedy wysoko w jamie ustnej, oparty Čubkiem o górną Čęść aparatu mowy.
W jednym geście można więc zauważyć:
unosi śę → wznosi śę → znajduje śę wysoko
oraz:
stoi → jest wyprostowany → prosty.
ZNACZENIE
ZNAČENIE
Podstawowe znaczenia L wynikają bezpośrednio z kierunku ruchu języka podczas artykulacji.
Czubek języka:
UNOSI ŚĘ DO GÓRY.
Dlatego L oznacza przede wszystkim:
wznosi → do góry.
Jeżeli natomiast coś przez określony czas wznosi śę i staje śę coraz wyższe, następuje wzrost.
Dobrze pokazuje to roślina.
Początkowo znajduje śę nisko przy ziemi, następnie rośnie i stopniowo wznosi śę coraz wyżej.
rośnie → wzrasta → wznosi śę → staje śę wyższe.
Podobnie człowiek wraz ze wzrostem staje śę coraz wyższy.
Dlatego:
L → unosi śę → wznosi śę → wzrasta → do góry → wysoki.
STOI I PROSTY
Druga grupa znaczeń wynika z pozycji, jaką język osiąga podczas maksymalnego gestu L.
Język ńe tylko unosi śę ku górze. Może zostać również mocno wyprostowany i ustawiony pionowo, z czubkiem opartym wysoko.
Przypomina wtedy coś, co stoi.
Podobną zależność widzimy w ciele człowieka.
Kiedy człowiek leży, jego ciało znajduje śę poziomo.
Kiedy natomiast wstaje, prostuje śę i stoi.
Powstaje więc naturalna zależność:
wstaje → prostuje śę → stoi.
A to, co stoi wyprostowane, kieruje śę ku górze.
Dlatego znaczenia te łączą śę ze sobą:
stoi → prosty → skierowany do góry → wysoki.
Widać tutaj dwa ciągi, które spotykają śę w jednym obrazie.
Pierwszy wynika z ruchu:
L → unosi → wznosi → wzrasta → do góry → wysoki.
Drugi wynika z pozycji:
L → stoi → prosty → do góry → wysoki.
Można to zobaczyć również w naturze.
Drzewo stoi, jego pień biegnie stosunkowo prosto, roślina wzrasta, jej pęd wznosi śę ku górze, a wraz ze wzrostem staje śę coraz wyższa.
Wszystkie te znaczenia opisują więc różne właściwości tego samego podstawowego obrazu:
pionowego ruchu i ustawienia ku górze.
Dlatego głoska L oznacza: stoi, prosty, wzrasta, wznosi, do góry oraz wysoki.
Podstawowe znaČenia L wynikają bezpośrednio z kierunku ruĤu języka podČas artykulacji.
Čubek języka:
UNOSI ŚĘ DO GÓRY.
Dlatego L oznaČa pŔede wŠystkim:
wznosi → do góry.
Jeżeli natomiast coś pŔez określony Čas wznosi śę i staje śę coraz wyżŠe, następuje wzrost.
DobŔe pokazuje to roślina.
PoČątkowo znajduje śę nisko pŔy ziemi, następnie rośnie i stopniowo wznosi śę coraz wyżej.
rośnie → wzrasta → wznosi śę → staje śę wyżŠe.
Podobnie Čłowiek wraz ze wzrostem staje śę coraz wyżŠy.
Dlatego:
L → unosi śę → wznosi śę → wzrasta → do góry → wysoki.
STOI I PROSTY
Druga grupa znaČeń wynika z pozycji, jaką język osiąga podČas maksymalnego gestu L.
Język ńe tylko unosi śę ku góŔe. Może zostać również mocno wyprostowany i ustawiony pionowo, z Čubkiem opartym wysoko.
PŔypomina wtedy coś, co stoi.
Podobną zależność wiDZimy w ciele Čłowieka.
Kiedy Čłowiek leży, jego ciało znajduje śę poziomo.
Kiedy natomiast wstaje, prostuje śę i stoi.
Powstaje więc naturalna zależność:
wstaje → prostuje śę → stoi.
A to, co stoi wyprostowane, kieruje śę ku góŔe.
Dlatego znaČenia te łąČą śę ze sobą:
stoi → prosty → skierowany do góry → wysoki.
Widać tutaj dwa ciągi, które spotykają śę w jednym obrazie.
PierwŠy wynika z ruĤu:
L → unosi → wznosi → wzrasta → do góry → wysoki.
Drugi wynika z pozycji:
L → stoi → prosty → do góry → wysoki.
Można to zobaČyć również w natuŔe.
DŔewo stoi, jego pień biegnie stosunkowo prosto, roślina wzrasta, jej pęd wznosi śę ku góŔe, a wraz ze wzrostem staje śę coraz wyżŠa.
WŠystkie te znaČenia opisują więc różne właściwości tego samego podstawowego obrazu:
pionowego ruĤu i ustawienia ku góŔe.
Dlatego głoska L oznaČa: stoi, prosty, wzrasta, wznosi, do góry oraz wysoki.
ZAPIS RUNICZNY
ZAPIS RUNIČNY
Runa L jest graficznym odwzorowaniem charakterystycznego ułożenia języka podczas artykulacji tej głoski.
Język unosi śę ku górze, a jego czubek dochodzi do górnej części jamy ustnej.
Znak przedstawia więc podstawowy kierunek obecny już w artykulacji:
DÓŁ → GÓRA.
Wyprostowana linia runy odpowiada również pozycji języka ustawionego wysoko i prosto.
Dlatego w samym znaku można dostrzec dwa podstawowe obrazy L:
ruch ku górze → wznoszenie → wzrastanie
oraz:
wyprostowanie → stanie → prosty.
Oba prowadzą do wspólnego znaczenia:
DO GÓRY → WYSOKI.
Pełną zależność można więc przedstawić:
ARTYKULACJA L → UNIESIENIE JĘZYKA → WZNOSZENIE → WZRASTANIE → DO GÓRY → WYSOKI
oraz:
ARTYKULACJA L → WYPROSTOWANY JĘZYK → STOI → PROSTY.
Runa L zachowuje tym samym podstawowy gest tej głoski: wyprostowanie i skierowanie ku górze.
Runa L jest grafiČnym odwzorowaniem ĤarakterystyČnego ułożenia języka podČas artykulacji tej głoski.
Język unosi śę ku góŔe, a jego Čubek doĤoDZi do górnej Čęści jamy ustnej.
Znak pŔedstawia więc podstawowy kierunek obecny już w artykulacji:
DÓŁ → GÓRA.
Wyprostowana linia runy odpowiada również pozycji języka ustawionego wysoko i prosto.
Dlatego w samym znaku można dostŔec dwa podstawowe obrazy L:
ruĤ ku góŔe → wznoŠenie → wzrastanie
oraz:
wyprostowanie → stanie → prosty.
Oba prowaDZą do wspólnego znaČenia:
DO GÓRY → WYSOKI.
Pełną zależność można więc pŔedstawić:
ARTYKULACJA L → UNIESIENIE JĘZYKA → WZNOŠENIE → WZRASTANIE → DO GÓRY → WYSOKI
oraz:
ARTYKULACJA L → WYPROSTOWANY JĘZYK → STOI → PROSTY.
Runa L zaĤowuje tym samym podstawowy gest tej głoski: wyprostowanie i skierowanie ku góŔe.
SŁOWA Z TYM DŹWIĘKIEM
Opublikowane przykłady: 2.
SŁOWA Z TYM DŽWIĘKIEM
Opublikowane pŔykłady: 2.
GŁOS CZYTELNIKÓW
0 opublikowanych komentarzy
Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy.