MorfemyGŁOSKA

GŁOSKA

GŁOSKA

D

D

ZNACZENIA

dar • da • dla • do • cel

ZNAČENIA

dar • da • dla • do • cel

ARTYKULACJA

ARTYKULACJA

Głoska D jest spółgłoską zwartą i dźwięczną, artykulacyjnie bardzo zbliżoną do głoski T, dlatego w obiecadle występuje bezpośrednio po niej.

Podczas wypowiadania D końcówka języka dotyka górnych zębów lub dziąseł, tworząc chwilową zaporę dla przepływającego powietrza. Następnie język szybko odsuwa śę od miejsca zwarcia i uwalnia zgromadzone powietrze.

Podstawowa różnica pomiędzy T i D polega na dźwięczności. Podczas wypowiadania D struny głosowe drgają, natomiast T jest głoską bezdźwięczną. Dzięki temu D ma bardziej dźwięczny i rezonujący charakter.

Podobieństwo obu głosek jest widoczne również podczas wykonywania ich maksymalnego gestu artykulacyjnego.

Przy T język wysunięty przed usta tworzy szpic przypominający grot, dzięki czemu może wskazywać określony kierunek.

Przy D język również może zostać wysunięty przed usta, jednak pozostaje bardziej płaski. Zamiast grotu powstaje powierzchnia przypominająca gest wykonywany wtedy, kiedy chcemy coś dostać lub przyjąć, podobnie jak przy wystawieniu języka po jedzenie.

Powstaje więc wyraźne rozróżnienie:

T → język jak grot → wskazuje kierunek

D → język wysunięty na płasko → gest dostawania.

To właśnie drugi z tych gestów stanowi podstawę znaczenia głoski D.

Głoska D jest spółgłoską zwartą i DŽwięČną, artykulacyjnie barDZo zbliżoną do głoski T, dlatego w obiecadle występuje bezpośrednio po niej.

PodČas wypowiadania D końcówka języka dotyka górnyĤ zębów lub DZiąseł, twoŔąc Ĥwilową zaporę dla pŔepływającego powietŔa. Następnie język Šybko odsuwa śę od miejsca zwarcia i uwalnia zgromaDZone powietŔe.

Podstawowa różnica pomięDZy T i D polega na DŽwięČności. PodČas wypowiadania D struny głosowe drgają, natomiast T jest głoską bezDŽwięČną. DZięki temu D ma barDZiej DŽwięČny i rezonujący Ĥarakter.

Podobieństwo obu głosek jest widoČne również podČas wykonywania iĤ maksymalnego gestu artykulacyjnego.

PŔy T język wysunięty pŔed usta twoŔy Špic pŔypominający grot, DZięki Čemu może wskazywać określony kierunek.

PŔy D język również może zostać wysunięty pŔed usta, jednak pozostaje barDZiej płaski. Zamiast grotu powstaje powieŔĤnia pŔypominająca gest wykonywany wtedy, kiedy Ĥcemy coś dostać lub pŔyjąć, podobnie jak pŔy wystawieniu języka po jeDZenie.

Powstaje więc wyraźne rozróżnienie:

T → język jak grot → wskazuje kierunek

D → język wysunięty na płasko → gest dostawania.

To właśnie drugi z tyĤ gestów stanowi podstawę znaČenia głoski D.

ZNACZENIE

ZNAČENIE

Podstawowym znaczeniem głoski D jest DA.

Wysunięcie języka na płasko przypomina naturalny gest związany z dostawaniem czegoś. Szczególnie dobrze widać to u małych dzieci, które podczas proszenia o jedzenie mogą wyciągać rękę, otwierać usta i wypowiadać proste: „da, da”.

Dźwięk D łączy śę więc z podstawową czynnością dawania i otrzymywania.

Stąd wynikają pierwsze znaczenia:

D → da → dać → dar.

Dar jest czymś, co zostaje komuś dane. Samo dawanie prowadzi jednak do kolejnych znaczeń D, ponieważ dar zawsze jest dla kogoś.

Jeżeli przygotowujemy prezent, określamy osobę, której chcemy go przekazać. Przedmiot otrzymuje więc konkretnego adresata: dar dla kogoś.

Z podstawowego DA wynika w ten sposób DLA:

da → dar → dla.

Jeżeli coś jest dla określonej osoby, musi następnie zostać skierowane do tej osoby.

Prezent przygotowany dla kogoś powinien trafić do niego.

Powstaje więc kolejny ciąg:

DADARDLADO.

Z DO wynika natomiast znaczenie celu.

Jeżeli coś kierujemy do określonego miejsca lub człowieka, wskazujemy punkt, w którym działanie ma śę zakończyć. Jest to cel, do którego coś zmierza.

Może to być człowiek otrzymujący dar, miejsce, do którego zmierzamy, albo dowolny punkt, do którego kierowane jest działanie.

Cały ciąg znaczeniowy D można więc przedstawić następująco:

DDADARDLADOCEL.

Wszystkie te znaczenia wynikają z jednej podstawowej idei dawania czegoś i kierowania tego do określonego odbiorcy lub miejsca.

Dlatego głoska D oznacza: dar, da, dla, do oraz cel.

Podstawowym znaČeniem głoski D jest DA.

Wysunięcie języka na płasko pŔypomina naturalny gest związany z dostawaniem Čegoś. ŠČególnie dobŔe widać to u małyĤ DZieci, które podČas proŠenia o jeDZenie mogą wyciągać rękę, otwierać usta i wypowiadać proste: „da, da”.

DŽwięk D łąČy śę więc z podstawową Čynnością dawania i otŔymywania.

Stąd wynikają pierwŠe znaČenia:

D → da → dać → dar.

Dar jest Čymś, co zostaje komuś dane. Samo dawanie prowaDZi jednak do kolejnyĤ znaČeń D, ponieważ dar zawŠe jest dla kogoś.

Jeżeli pŔygotowujemy prezent, określamy osobę, której Ĥcemy go pŔekazać. PŔedmiot otŔymuje więc konkretnego adresata: dar dla kogoś.

Z podstawowego DA wynika w ten sposób DLA:

da → dar → dla.

Jeżeli coś jest dla określonej osoby, musi następnie zostać skierowane do tej osoby.

Prezent pŔygotowany dla kogoś powinien trafić do niego.

Powstaje więc kolejny ciąg:

DADARDLADO.

Z DO wynika natomiast znaČenie celu.

Jeżeli coś kierujemy do określonego miejsca lub Čłowieka, wskazujemy punkt, w którym DZiałanie ma śę zakońČyć. Jest to cel, do którego coś zmieŔa.

Może to być Čłowiek otŔymujący dar, miejsce, do którego zmieŔamy, albo dowolny punkt, do którego kierowane jest DZiałanie.

Cały ciąg znaČeniowy D można więc pŔedstawić następująco:

DDADARDLADOCEL.

WŠystkie te znaČenia wynikają z jednej podstawowej idei dawania Čegoś i kierowania tego do określonego odbiorcy lub miejsca.

Dlatego głoska D oznaČa: dar, da, dla, do oraz cel.

ZAPIS RUNICZNY

ZAPIS RUNIČNY

Związek pomiędzy głoskami T i D jest widoczny również w ich zapisie runicznym.

Runa T przedstawia grot wskazujący kierunek. Informuje więc, w którą stronę należy śę skierować.

Runa D rozwija tę samą ideę. Składa śę z dwóch równoległych linii, które można odczytać jako krawędzie wyznaczonej drogi, oraz elementu wskazującego kierunek ruchu.

Powstaje obraz drogi prowadzącej do określonego celu.

Różnicę pomiędzy obiema runami można więc przedstawić następująco:

T → wskazuje kierunek

D → wyznacza drogę prowadzącą DO celu.

Dwie równoległe linie tworzą przestrzeń przypominającą drogę lub tunel, którym można przemieszczać śę w określonym kierunku. Kierunek ńe jest już więc jedynie wskazany, lecz prowadzi do konkretnego punktu przeznaczenia.

Łączy to zapis runiczny bezpośrednio ze znaczeniami głoski:

droga → prowadzi DO → określone przeznaczenie → CEL.

Runa D jest więc rozwinięciem kierunku obecnego w T. T wskazuje, gdzie, natomiast D prowadzi do wyznaczonego celu.

Zapis, artykulacja i znaczenie tworzą dzięki temu dwa powiązane ciągi:

gest dostawania → DADARDLA

oraz:

kierowanie → DO → droga do określonego punktu → CEL.

Związek pomięDZy głoskami T i D jest widoČny również w iĤ zapisie runiČnym.

Runa T pŔedstawia grot wskazujący kierunek. Informuje więc, w którą stronę należy śę skierować.

Runa D rozwija tę samą ideę. Składa śę z dwóĤ równoległyĤ linii, które można odČytać jako krawęDZie wyznaČonej drogi, oraz elementu wskazującego kierunek ruĤu.

Powstaje obraz drogi prowaDZącej do określonego celu.

Różnicę pomięDZy obiema runami można więc pŔedstawić następująco:

T → wskazuje kierunek

D → wyznaČa drogę prowaDZącą DO celu.

Dwie równoległe linie twoŔą pŔestŔeń pŔypominającą drogę lub tunel, którym można pŔemieŠČać śę w określonym kierunku. Kierunek ńe jest już więc jedynie wskazany, leČ prowaDZi do konkretnego punktu pŔeznaČenia.

ŁąČy to zapis runiČny bezpośrednio ze znaČeniami głoski:

droga → prowaDZi DO → określone pŔeznaČenie → CEL.

Runa D jest więc rozwinięciem kierunku obecnego w T. T wskazuje, gDZie, natomiast D prowaDZi do wyznaČonego celu.

Zapis, artykulacja i znaČenie twoŔą DZięki temu dwa powiązane ciągi:

gest dostawania → DADARDLA

oraz:

kierowanie → DO → droga do określonego punktu → CEL.

GŁOS CZYTELNIKÓW

0 znaków

0 opublikowanych komentarzy

Nie ma jeszcze opublikowanych komentarzy.